Nikah öncesi: hazırlık ve ön görüşme
Hoca, nikahtan önce gelin ve damadın, anne-baba adlarının, şahitlerin ve mehrin bilgilerini alır. Bu görüşme genellikle 10-15 dakika sürer ve şunları içerir:
- Ad, baba adı ve medeni durum bilgilerinin alınması
- Tarafların rızasının ayrı ayrı teyidi
- Mehrin türünün, miktarının ve peşin ya da vadeli olacağının netleştirilmesi
- Şahitlerin belirlenmesi
1. Açılış ve Kur'an tilaveti
Tören, Besmele ile ve çoğunlukla evlilikle ilgili ayetlerin okunmasıyla başlar. En sık okunanlar Rûm Suresi 21. ayet ile Nisâ Suresi'nin ilk ayetidir. İsteğe bağlı olarak tören öncesi kelime-i şehadet ve Âmentü de okunur.
2. Nikah hutbesi
Peygamber Efendimizin nikahlarda okuduğu "hutbetü'l-hâce" adlı kısa hutbe okunur. Hamd ve salavatla başlayan bu hutbede Âl-i İmrân 102, Nisâ 1 ve Ahzâb 70-71. ayetleri yer alır. Metni ve anlamı için nikah duası ve hutbesi yazımıza bakabilirsiniz.
3. Mehrin beyanı
Hoca, ön görüşmede kararlaştırılan mehri şahitlerin huzurunda açıkça söyler. Örneğin: "Mehr-i muaccel olarak beş çeyrek altın ve bir Kur'an-ı Kerim."
4. İcap ve kabul
Nikahın en önemli anıdır. Hoca, gelin ve damadın adlarını babalarının adlarıyla birlikte söyleyerek her birine evliliği kabul edip etmediğini sorar. Taraflar "kabul ettim" diye cevap verir. Bu soru gelenek olarak üç kez tekrarlanır; ancak fıkhen bir kez açıkça söylenen icap ve kabul yeterlidir. Sorunun kelimesi kelimesine nasıl sorulduğunu imam nikahında ne sorulur yazısında bulabilirsiniz.
5. Şahitlerin teyidi
Hoca, şahitlere akdi duyup duymadıklarını sorar. Şahitler "şahidiz" diyerek teyit eder.
6. Nikah duası
Tören, eşlere hayır, bereket ve huzur dilenen nikah duasıyla tamamlanır. Duanın sonunda genellikle Fâtiha okunur.
7. Nasihat ve tebrik
Pek çok hoca, kısa bir nasihatle eşlere evlilikteki karşılıklı hak ve sorumlulukları hatırlatır. Ardından aile büyükleri tebrik eder, şerbet ya da tatlı ikram edilir. Varsa dini nikah belgesi bu bölümde imzalanıp teslim edilir.
Oturma düzeni nasıl olmalı?
Belirli bir oturma düzeni şartı yoktur. Genellikle hoca ortada, gelin ve damat karşısında ya da yanında, şahitler ise akdi rahatça duyabilecekleri bir yerde oturur. Kalabalık ve gürültülü ortamlarda şahitlerin hocaya yakın oturması önemlidir.
İmam nikahı kaç dakika sürer?
Ön görüşme hariç tören 20-30 dakika sürer. Kur'an tilaveti, ilahi ya da uzun bir nasihat eklendiğinde 45-60 dakikaya çıkabilir.
Sıkça sorulan sorular
İmam nikahında kaç kere kabul ettim denir?
Gelenek olarak üç kez sorulur ve üç kez "kabul ettim" denir. Fıkhen bir kez açık şekilde söylenmesi yeterlidir.
İmam nikahında gelin konuşmak zorunda mı?
Evet, gelinin rızasını kendi ağzından ifade etmesi gerekir. Gelin isterse bir vekil tayin edebilir; bu durumda vekil, şahitler huzurunda gelinin adına kabul eder.
Nikah duası ne zaman okunur?
İcap ve kabul tamamlanıp şahitler akdi teyit ettikten sonra, törenin sonunda okunur.